Ὁ Ὅσιος Θεοδόσιος καταγόταν ἀπό τήν κωμόπολη τῆς Μωγαρισσοῦ, ἡ ὁποία ἀνῆκε στήν ἐπαρχία τῆς Καππαδοκίας. Ἔζησε κατά τούς χρόνους τοῦ Λέοντος τοῦ Θρακός καί ἔφτασε ἕως καί τούς χρόνους τοῦ αὐτοκράτορα Ἀναστασίου (491 – 518 μ.Χ.). Ὁ πατέρας του ὀνομαζόταν Προαιρέσιος καί ἡ μητέρα του Εὐλογία. Ἦταν καί οἱ δυό εὐσεβεῖς καί πιστοί ἄνθρωποι. Ὁ Θεοδόσιος ὅμως, ἀπό θεῖο ζῆλο, δέν ἀκολούθησε τήν ἔγγαμο ζωή, ἀλλά τό μοναχικό βίο. Γι’ αὐτό ἔφυγε ἀπό τήν πατρίδα του καί πῆγε στά Ἱεροσόλυμα νά προσκυνήσει τούς Ἁγίους Τόπους. Στή συνέχεια μετέβη στήν Ἀντιόχεια, ὅπου ἐπισκέφθηκε τόν Ἅγιο Συμεών τόν Στυλίτη, ὁ ὁποῖος τόν ἐμύησε στά τῆς μοναχικῆς πολιτείας καί τῆς ἀρετῆς καί τοῦ προεῖπε ὅτι θά γίνει ποιμένας πολλῶν λογικῶν προβάτων. Ἀσκήτεψε κοντά στό θαυμαστό καί ἐνάρετο ἀσκητή, πού ὀνομαζόταν Λογγίνος, μέ τόν ὁποῖο μαζί μελετοῦσε, συζητοῦσε καί προσευχόταν καί τοῦ ὁποίου σπούδαζε τήν πνευματική διαύγεια καί τή μεγάλη ταπεινοφροσύνη.
Ὁ Ὅσιος Ρωμανός καταγόταν ἀπό τήν πόλη Ρωσό τῆς Κιλικίας, ἀλλά διῆλθε τόν βίο τῶν εὐσεβῶν ἀγώνων του στήν Ἀντιόχεια. Ἐκεῖ, στούς πρόποδες ἑνός βουνοῦ, ἔκτισε μικρό κελί, στό ὁποῖο ἀσκήτευε. Γιά τήν ὁσιότητα τοῦ βίου του, ὁ Θεός τοῦ ἔδωσε πλούσια τήν Χάρη του καί τόν τίμησε μέ τήν δύναμη τῆς θαυματουργίας. Ἡ φήμη τῆς ἁγιότητάς του ἔφερε πρός αὐτόν πλήθη πιστῶν, πού ζητοῦσαν τήν εὐχή καί τήν εὐλογία του. Ἔτσι πολλές φορές ὁ Ὅσιος θεράπευε πολλούς πού ἔπασχαν ἀπό βαριές ἀσθένειες καί μέ τήν προσευχή του ἀπέκτησαν παιδιά πολλές στεῖρες γυναῖκες.
Τό χάρισμα τῆς θαυματουργίας, μέ τό ὁποῖο τόν προίκισε ὁ Θεός, δέν τόν ὁδήγησε ποτέ στήν ὑπερηφάνεια. Ἀντίθετα μάλιστα. Συχνά ὁ Ἅγιος ἐπαναλάμβανε τόν λόγο τοῦ Εὐαγγελίου, πού ἀναφέρει ὅτι ἐκεῖνος πού νομίζει ὅτι στέκεται, ὀφείλει νά προσέχει νά μήν πέσει. Καί ἔλεγε, ἐπίσης, ὅτι τό σπουδαῖο δέν εἶναι νά κάνεις θαύματα, ἀλλά νά ἐργάζεσαι τήν δικαιοσύνη καί νά φυλάττεις τίς ἐντολές τοῦ Θεοῦ.
Ἔτσι, ἀφοῦ ἔζησε ὁ Ὅσιος Ρωμανός, κοιμήθηκε μέ εἰρήνη.
