Ὁ Ὅσιος Θεοδόσιος καταγόταν ἀπό τήν κωμόπολη τῆς Μωγαρισσοῦ, ἡ ὁποία ἀνῆκε στήν ἐπαρχία τῆς Καππαδοκίας. Ἔζησε κατά τούς χρόνους τοῦ Λέοντος τοῦ Θρακός καί ἔφτασε ἕως καί τούς χρόνους τοῦ αὐτοκράτορα Ἀναστασίου (491 – 518 μ.Χ.). Ὁ πατέρας του ὀνομαζόταν Προαιρέσιος καί ἡ μητέρα του Εὐλογία. Ἦταν καί οἱ δυό εὐσεβεῖς καί πιστοί ἄνθρωποι. Ὁ Θεοδόσιος ὅμως, ἀπό θεῖο ζῆλο, δέν ἀκολούθησε τήν ἔγγαμο ζωή, ἀλλά τό μοναχικό βίο. Γι’ αὐτό ἔφυγε ἀπό τήν πατρίδα του καί πῆγε στά Ἱεροσόλυμα νά προσκυνήσει τούς Ἁγίους Τόπους. Στή συνέχεια μετέβη στήν Ἀντιόχεια, ὅπου ἐπισκέφθηκε τόν Ἅγιο Συμεών τόν Στυλίτη, ὁ ὁποῖος τόν ἐμύησε στά τῆς μοναχικῆς πολιτείας καί τῆς ἀρετῆς καί τοῦ προεῖπε ὅτι θά γίνει ποιμένας πολλῶν λογικῶν προβάτων. Ἀσκήτεψε κοντά στό θαυμαστό καί ἐνάρετο ἀσκητή, πού ὀνομαζόταν Λογγίνος, μέ τόν ὁποῖο μαζί μελετοῦσε, συζητοῦσε καί προσευχόταν καί τοῦ ὁποίου σπούδαζε τήν πνευματική διαύγεια καί τή μεγάλη ταπεινοφροσύνη.
Ὁ Ἅγιος Μάρτυς Ἐλευθέριος καταγόταν ἀπό τή χώρα τῆς Περσίας. Ὄντας ὅμως Χριστιανός καί ἀγαπώντας τόν Χριστό κατευθύνθηκε πρός τόν Ἅγιο Συμεών τόν Ἐπίσκοπο καί κοντά σέ αὐτόν διδασκόταν τελειότερα τόν λόγο τῆς ἀλήθειας. Καί, ἀφοῦ ἐπέστρεψε στό σπίτι του, δίδασκε καί ὁ ἴδιος ὅσους προσέρχονταν σέ αὐτόν τά σχετικά μέ τήν Οἰκονομία τοῦ Χριστοῦ. Διδάσκοντας μέ αὐτόν τόν τρόπο ὁ Ἅγιος Ἐλευθέριος καί ἐπαναφέροντας πολλούς ἀπό τούς ἄπιστους στή Χριστιανική διδασκαλία βαπτίζοντάς τους, ἔγινε ἀντιληπτός ἀπό τούς πυρολάτρες Πέρσες. Καί ἀφοῦ κατηγορήθηκε στό βασιλέα, συνελήφθη καί παρουσιάσθηκε δέσμιος σέ αὐτόν. Ὅταν ὅμως τόν ρώτησε ὁ βασιλέας καί τόν εἶδε ἀμετακίνητο στήν πατρώα εὐσέβεια, τόν παρέδωσε στούς ἀρχιμάγους καί τούς παρήγγειλε νά τόν ἀναγκάσουν νά ἀρνηθεῖ τόν Χριστό. Ὁ Μάρτυς ὑπέφερε μέ καρτερία καί προσευχή τά βασανιστήρια. Ὁ Ἅγιος Ζωΐλος, βλέποντας τήν ὑπομονή καί τήν πίστη τοῦ Ἁγίου Ἐλευθερίου, τόν μακάρισε. Ἔτσι συνελήφθη καί αὐτός καί ἀποκεφαλίσθηκε μαζί μέ τόν Ἅγιο Ἐλευθέριο.
