Ὁ Ὅσιος Θεοδόσιος καταγόταν ἀπό τήν κωμόπολη τῆς Μωγαρισσοῦ, ἡ ὁποία ἀνῆκε στήν ἐπαρχία τῆς Καππαδοκίας. Ἔζησε κατά τούς χρόνους τοῦ Λέοντος τοῦ Θρακός καί ἔφτασε ἕως καί τούς χρόνους τοῦ αὐτοκράτορα Ἀναστασίου (491 – 518 μ.Χ.). Ὁ πατέρας του ὀνομαζόταν Προαιρέσιος καί ἡ μητέρα του Εὐλογία. Ἦταν καί οἱ δυό εὐσεβεῖς καί πιστοί ἄνθρωποι. Ὁ Θεοδόσιος ὅμως, ἀπό θεῖο ζῆλο, δέν ἀκολούθησε τήν ἔγγαμο ζωή, ἀλλά τό μοναχικό βίο. Γι’ αὐτό ἔφυγε ἀπό τήν πατρίδα του καί πῆγε στά Ἱεροσόλυμα νά προσκυνήσει τούς Ἁγίους Τόπους. Στή συνέχεια μετέβη στήν Ἀντιόχεια, ὅπου ἐπισκέφθηκε τόν Ἅγιο Συμεών τόν Στυλίτη, ὁ ὁποῖος τόν ἐμύησε στά τῆς μοναχικῆς πολιτείας καί τῆς ἀρετῆς καί τοῦ προεῖπε ὅτι θά γίνει ποιμένας πολλῶν λογικῶν προβάτων. Ἀσκήτεψε κοντά στό θαυμαστό καί ἐνάρετο ἀσκητή, πού ὀνομαζόταν Λογγίνος, μέ τόν ὁποῖο μαζί μελετοῦσε, συζητοῦσε καί προσευχόταν καί τοῦ ὁποίου σπούδαζε τήν πνευματική διαύγεια καί τή μεγάλη ταπεινοφροσύνη.
Εἶναι ἄγνωστο ἀπό ποῦ καταγόταν καί πότε ἄθλησε ὁ Ἅγιος Ἱερομάρτυς Ἑλλάδιος. Ἀφοῦ διέπρεψε στήν ἀρετή καί τήν εὐσέβεια, μέ τήν χάρη τοῦ Θεοῦ κατέστη Ἐπίσκοπος. Γιά τήν ὑπέρ τοῦ Χριστοῦ δράση του συνελήφθη, καί, ἀφοῦ ἀρνήθηκε νά θυσιάσει στά εἴδωλα, ὑποβλήθηκε σέ σειρά σκληρῶν βασανιστηρίων. Ρίχθηκε στήν πυρά, ἀλλά μέ τήν Θεία Δύναμη ἐξῆλθε ἀβλαβής. Μέ τά θαυμάσια αὐτά γεγονότα ἔγινε πρόξενος, ὥστε πολλοί τῶν παρισταμένων εἰδωλολατρῶν νά προσέλθουν στήν ἀληθινή πίστη τοῦ Χριστοῦ. Τέλος, ἀφοῦ ἐδάρη σκληρά μέ ράβδους καί γροθιές, παρέδωσε τό πνεῦμα καί περιεβλήθηκε τόν ἀμαράντινο στέφανο τοῦ μαρτυρίου.
Πηγή: http://www.synaxarion.gr/gr/index.aspx
Ἀπολυτίκιον. Ἦχος πλ. α’. Τόν συνάναρχον Λόγον.
Φερωνύμως ἐδέξω ὡς θεῖον ἔλαιον, ἱερουργίας τήν χάριν, τῇ ἐπινεύσει Χριστοῦ, καί ἱέρευσας σοφῶς Πάτερ Ἑλλάδιε, καί Μαρτύρων κοινωνός, δι’ ἀγώνων ἱερῶν, γενόμενος Ἱεράρχα, καθικετεύεις ἀπαύστως, ἐλεηθῆναι τάς ψυχάς ἡμῶν.
Κοντάκιον. Ἦχος πλ. δ’. Τῇ ὑπερμάχῳ.
Ὥσπερ ἐλαία ἀνεβλάστησας κατάκαρπος
Ἀθλητικήν ἱερουργέ νέμων χρηστότητα
Τοῖς τό ἔλεος τοῦ Λόγου προσδεχομένοις.
Ἀλλ’ ὡς Μάρτυς καί φωστήρ λαμπρός τῆς πίστεως
Καθοδήγησον ἡμᾶς πρός γνῶσιν ἔνθεον
Τούς βοῶντάς σοι, χαίροις Πάτερ Ἑλλάδιε.
Μεγαλυνάριον.
Ἔλεος Ἑλλάδιε θεϊκόν, ταῖς σαῖς εὐπροσδέκτοις, μεσιτείαις πρός τόν Θεόν, βλῦσον Ἱεράρχα, τοῖς πίστει εὐφημοῦσι, τῶν σῶν ἀγωνισμάτων, τήν θείαν ἄθλησιν.
